Vakbondsproject geeft dienstmeisjes in Maleisië hoop
De meeste dienstmeisjes in Maleisië zijn migranten. Een groot deel van hen komt uit Indonesië. De Malaysian Trade Union Congress (MTUC) krijgt steun van de FNV voor een project om te voorkomen dat deze meisjes slachtoffer worden van uitbuiting. We spraken met Pari Moses, coördinatrice van het project.
Pari Moses
Op welke manier helpt de MTUC de dienstmeisjes?
Het dienstmeisjesproject van de MTUC doet heel veel om de dienstmeisjes te informeren over hun rechten. In oktober 2010 organiseerden we bijvoorbeeld een activiteit voor 35 Indonesische dienstmeisjes tijdens een islamitisch festival, toen ze een dag vrijaf hadden. Via spelletjes en gesprekken legden wij uit welke rechten ze hebben, wat wel en niet mag in Maleisië, en wat ze moeten doen als ze problemen hebben met hun werkgever. Twee maanden later hadden we een bijeenkomst met 25 andere Indonesische dienstmeisjes, deze keer op het kantoor van een uitzendbureau, in aanwezigheid van werkgevers, de attaché van de Indonesische ambassade die verantwoordelijk is voor arbeidszaken en nog vijf ambassademedewerkers. Al die groepen hebben veel met elkaar uitgewisseld: de dienstmeisjes waren heel enthousiast over de ontmoeting met de vertegenwoordiger van de ambassade en stelden hem veel vragen, en hij was ook blij om met de dienstmeisjes en de werkgevers te kunnen praten.
Verder hielden we een informatiebijeenkomst in een opvanghuis van de Indonesische ambassade, met 90 vrouwen die het huis van hun werkgever ontvlucht waren. Zij gaan allemaal terug naar Indonesië, maar het is goed om ze bewust te maken van hun rechten. Wie weet komen ze ooit terug naar Maleisië of kunnen ze de informatie die ze hebben gekregen van de MTUC en de contacten met de MTUC doorgeven aan kennissen die in Maleisië gaan werken.
Is het makkelijk om als vakbond een samenwerking aan te gaan met een uitzendbureau?
Op de een of andere manier help ik ze. Hun reputatie bij werkgevers verbetert als ze vertegenwoordigers van de ambassade over de vloer hebben. Ik help ze ook door informatie te geven over de belangrijkste punten van de arbeidswetgeving. Dat is heel nuttig: veel intercedenten zijn in het werk gerold en hebben geen opleiding op dit gebied. Voor de MTUC is de samenwerking met uitzendbureaus zeer nuttig, omdat Indonesische dienstmeisjes vaak het huis van hun werkgevers niet mogen verlaten, en ik ze niet allemaal apart thuis kan opzoeken. Dankzij de goede relaties met de intercedent kan ik de werkneemsters uit zijn bestand ontmoeten, en hij kan mij helpen als ik gesprekken wil voeren met nieuwe meisjes, of hij geeft mijn visitekaartje en documenten aan hun door.
Doen jullie aan bewustwording van de publieke opinie over het lot van geïmmigreerde dienstmeisjes?
Wij delen vaak pamfletten uit over bepaalde thema's: wat is fatsoenlijk werk, het nut van een ILO-conventie over huishoudelijk werk, enz. Die delen we uit in taxi's en busstations, en we publiceren ze in kranten zodat zowel de werkgevers als de dienstmeisjes ze kunnen lezen. Ook geven we kleine brochures uit met meer informatie over thema's die te maken hebben met huishoudelijk werk.
Verder organiseren we briefkaartencampagnes. Het doel van de laatste campagne was één dag per week vrijaf te krijgen voor dienstmeisjes. Dat is inmiddels gelukt: er is een voorlopig akkoord getekend tussen Indonesië en Maleisië. Ik vertel iedere maand over het dienstmeisjesproject tijdens de scholingsbijeenkomsten van de MTUC. Dat is belangrijk, want ook vakbondsmensen hebben geïmmigreerde dienstmeisjes in dienst.
Is het mogelijk om een vakbond voor dienstmeisjes op te zetten in Maleisië?
We wilden een vereniging opzetten voor geïmmigreerde dienstmeisjes, maar het bureau dat gaat over de registratie van verenigingen heeft de inschrijving zonder opgaaf van redenen afgewezen. Daarom hebben we afgelopen 20 maart een forum voor migrerende werknemers opgericht, onder auspiciën van de MTUC, om uit te zoeken welke problemen deze werknemers hebben en oplossingen voor te stellen aan de autoriteiten. Deze organisatie kan ook steun bieden aan geïmmigreerde dienstmeisjes die na misbruik vluchten uit het huis van hun werkgever. Als ze nu vluchten, springen ze vaak in taxi en vragen ze de chauffeur om bijvoorbeeld naar de ambassade te rijden. Maar de taxichauffeur kan ze ook ergens anders heen brengen. Vaak worden ze slachtoffer van mensenhandel, soms gaan ze zelfs de grens met Thailand over en eindigen ze in een massagesalon of in de prostitutie.
Door Samuel Grumiau
juni 2011